Schotland

Onderdeel van Verenigd Koninkrijk

Waarom fietsen in Schotland?

Schotland heeft alles wat een fietser zoekt, behalve droog weer gegarandeerd. Lege wegen door de Hooglanden, ruige kusten, eilanden met veerboten en een van de beste mountainbikescenes ter wereld. In juli 2027 begint de Tour de France in Edinburgh, voor het eerst in de geschiedenis in Schotland. Een mooi moment om er zelf heen te gaan.

• Tour de France 2027: de eerste etappe gaat van Edinburgh via de Scottish Borders naar Carlisle, 184 kilometer met zo’n 2.000 hoogtemeters en één gecategoriseerde klim, de Côte de Melrose.
• De Hooglanden: single-track wegen met passeerplaatsen, lochs en bergen. De Bealach na Bà bij Applecross is een van de zwaarste klimmen van Groot-Brittannië.
• Mountainbike en gravel: de Tweed Valley rond Peebles en Innerleithen was in 2023 gastheer van het WK mountainbike (cross-country). Voor gravel en bikepacking zijn er routes als de Highland Trail en de Badger Divide.
• Lange routes: de North Coast 500 (ruim 800 km rond het noorden), de Hebridean Way over de Buiten-Hebriden en de Kirkpatrick C2C van kust tot kust.

De mooiste fietsgebieden

Edinburgh en de kust van East Lothian

Edinburgh is een prima uitvalsbasis. Ten oosten van de stad loopt de kust van East Lothian, met brede stranden en golfbanen, naar North Berwick en de rots Bass Rock. Rustige wegen voeren van hieruit de Lammermuir Hills in, zonder dat je ver hoeft te rijden.

Langs de kust heet dit stuk de Golf Coast, naar de 21 golfbanen die er liggen. Brede zandstranden lopen door tot aan de rand van de stad. In Edinburgh zelf rijd je over de boulevard van Portobello, klim je over de kasseien van West Bow, langs de haven van Leith en naar de voet van Arthur’s Seat, de oude vulkaan midden in de stad. Lees ons verhaal Fietsen in Schotland: vanuit Landal Whitekirk Hill naar Edinburgh en de Scottish Borders.

Scottish Borders

Glooiende heuvels, rustige wegen en de Tweed Valley, vlak onder Edinburgh. Innerleithen is een echt fietsdorp, vol fietsenwinkels en met een grote mountainbikescene. Vanuit het dorp klim je met de racefiets door een stille vallei naar Broad Law, met uitzicht tot aan Edinburgh. In Melrose, met zijn twaalfde-eeuwse abdij, ligt een korte, steile klim van zo’n twee kilometer aan bijna 7%: in de Tour van 2027 de Côte de Melrose. Verder naar het zuiden liggen Hawick, de hoofdstad van het Schotse kasjmier, het sombere Hermitage Castle en Newcastleton, net als Innerleithen bekend bij mountainbikers. Langs de kust loopt de Coasts and Castles-route van Newcastle naar Edinburgh.

Cairngorms: gravel rond Aviemore

Midden in Schotland ligt het nationaal park Cairngorms, met Aviemore als outdoorhoofdstad. Het is er druk met wandelaars, mountainbikers en klimmers, zonder dat het toeristisch voelt. Voor gravel is het een van de beste plekken van het land. De Burma Road is een klim van ongeveer 4,5 kilometer met zo’n 500 hoogtemeters, met stukken van 8 tot 15%, over verrassend mooie gravel. Daarna volgt een lange afdaling met weids uitzicht over de heuvels.

Lees ons verhaal Op zoek naar gravel heaven in Aviemore, Schotland, en ook Fietsen in Schotland: Highlands en meer.

Schotse Hooglanden

De ruigste en leegste wegen van het land: single-track wegen met passeerplaatsen, langs lochs en onder kale bergen. De Bealach na Bà naar Applecross klimt vanaf zeeniveau naar 626 meter, met stukken tot 20% en haarspeldbochten als in de Alpen. De weg door Glencoe en over Rannoch Moor is spectaculair, maar druk: ga vroeg op de dag. Op het eiland Skye is de Quiraing het bekendst, maar ook verderop liggen prachtige wegen, zowel op als naast het asfalt.

De eilanden

Schotland is een eilandenrijk. Over de Buiten-Hebriden loopt de Hebridean Way van het zuidelijkste puntje tot het strand van Eoropie, langs Lewis and Harris en de Callanish Stone Circle. Je bent hier voor de rust en de ruimte. In het noorden liggen de Orkney-eilanden, bekend om hun schaal- en schelpdieren, en de Shetlandeilanden, de eilanden van de pony’s.

De Tour de France 2027 in Schotland

De Tour de France start in juli 2027 voor het eerst in Schotland, met een openingsceremonie bij het kasteel van Edinburgh. De eerste etappe (184 km, ongeveer 2.000 hoogtemeters) rijdt de Scottish Borders in: door de Tweed Valley langs Innerleithen, over het hoogste punt bij Broad Law, de Côte de Melrose op en via Hawick en Newcastleton naar Carlisle in Engeland. Wij verkenden het parcours in september 2026; een mooie aanleiding om de Borders zelf te ontdekken.

Lange routes en gravel

Schotland heeft zo’n 1.100 kilometer autovrije fietspaden over oude spoorlijnen, jaagpaden langs kanalen en boswegen, als onderdeel van het nationale fietsnetwerk (NCN). De routes zijn aangegeven met blauwe bordjes met een rood nummer. De mooiste:

• Route 7, Lochs & Glens Way: van het zuiden van Schotland via Dumfries & Galloway en de kust van Ayrshire langs Loch Lomond, door de bossen van Perthshire en de Cairngorms naar Inverness.
• Route 78, Caledonia Way: van Campbeltown op het schiereiland Kintyre naar Inverness, langs de westkust, door de Great Glen langs Fort William en Ben Nevis, en langs Loch Ness.
• Route 76, Round the Inner Forth: een ronde om de Firth of Forth, onder de Forth Bridge door, langs vogelreservaten en dorpjes naar Stirling.
• Route 195, Deeside Way: helemaal autovrij over een oude spoorlijn van Aberdeen naar Ballater, langs de rivier de Dee.
• Route 1: van de Engelse grens via Aberdeen naar John o’Groats en de Shetlandeilanden. John o’Groats is ook het eindpunt van de beroemde LEJOG, van Land’s End naar John o’Groats.
• North Coast 500: een rondrit van ruim 800 kilometer vanuit Inverness langs de noord- en westkust. In de zomer populair bij campers.
• Gravel en bikepacking: de Badger Divide loopt grotendeels onverhard van Glasgow naar Inverness. De Highland Trail 550 is een beruchte, zware bikepackingroute door de wildste delen van de Hooglanden.

Uitvalsbases

Edinburgh is een fijne start, met de kust en de Borders dichtbij. Ten oosten van de stad ligt Landal Whitekirk Hill bij North Berwick: luxe chalets met eigen hot tub, een restaurant, spa en zwembad, met de kust van East Lothian voor de deur en Edinburgh op drie kwartier rijden of twee uur fietsen. Voor de Borders en de mountainbiketrails van de Tweed Valley zit je goed in Innerleithen of Peebles. Aviemore is de outdoorhoofdstad van de Cairngorms, en Inverness de poort naar de Hooglanden en de North Coast 500.

Van B&B’s en hotels tot bothies: eenvoudige, gratis berghutten in afgelegen gebieden. Dankzij het Schotse toegangsrecht mag je ook wildkamperen, met respect voor natuur en boeren.

Wanneer ga je?

Mei tot en met september. Mei en juni zijn vaak het droogst, met heel lange dagen. In juli en augustus zijn er in het westen veel knutten (midges): neem een muggenmiddel mee.

Reistips

• Links rijden: in Schotland rijd je links, ook op de fiets.
• Weer: het weer slaat snel om en op de heuvels waait het altijd. Neem ook in de zomer regenkleding en warme lagen mee.
• Knutten: in juli en augustus zijn er in het westen veel midges. Een muggenmiddel is geen overbodige luxe.
• Trein: de lijnen naar Kyle of Lochalsh en Fort William horen bij de mooiste van Europa en nemen fietsen mee. Reserveer je fietsplek.
• Eten en drinken: in North Berwick is The Lamb een prima bistro voor een casual diner, en Alandas maakt bekroond ijs. In Innerleithen ga je voor koffie en lunch naar Findra, in Leith naar The Brunswick Book Club.
• Whisky: niet voor niets de nationale trots. In de haven van Leith staat een stokerij.

Hoe kom je er?

Met de nachtboot van IJmuiden naar Newcastle of van Rotterdam naar Hull, en dan met de auto in een paar uur naar de Borders of Edinburgh. Met de trein kan het via Londen, en dan met de Caledonian Sleeper door naar Edinburgh of verder de Hooglanden in. Of vlieg rechtstreeks naar Edinburgh, Glasgow of Inverness.